Het jaar waarin Matthias Sammer de beste van Europa werd
Matthias Sammer is misschien wel een van de meest bijzondere namen in het Duitse voetbal. Hoewel hij op zichzelf een fenomenale speler was, krijgt de getalenteerde sweeper/libero niet altijd erkenning als een van de weinige voetballers uit zijn land die de Ballon d'Or heeft gewonnen. En in tegenstelling tot wat veel mensen denken, deed hij dat in 1996, vlak voordat hij met zijn ploeg Borussia Dortmund de UEFA Champions League won, wat zijn prestatie als verdediger nog opmerkelijker maakt.
Daarom volgt hier een lijst met prestaties die hebben bijgedragen aan Matthias Sammers Ballon d'Or-overwinning in 1996.
Enorm nationaal succes
Het interessante aan Matthias Sammers enorme succes bij Borussia Dortmund is dat hij geen grote ster was toen hij bij de club tekende. Integendeel: hij zou zelfs als een mislukking kunnen worden gezien tijdens zijn periode bij Inter Milan in de Serie A in het seizoen 1992/93, waar hij vanuit Stuttgart naartoe was gekomen. De verdediger had het daar moeilijk om een naam voor zichzelf te maken, ondanks dat hij 4 doelpunten maakte in 11 wedstrijden in alle competities.Na zes maanden in het buitenland zou Sammer inderdaad opnieuw terugkeren naar zijn thuisland, dit keer om voor Dortmund te spelen. Hoewel dit als een mislukking van zijn kant kan worden gezien, zou hij de libero en leider worden van een nieuw tijdperk van de club, met de Bundesliga-titels van 1994/95 en 1995/96 - iets wat de club sinds de jaren 60 niet meer had weten te bereiken.
Wat individuele prijzen betreft, won hij ook Voetballer van het Jaar in Duitsland in 1995 en 1996, wat extra lof verdient als je bedenkt dat hij meestal als verdediger werd ingezet.
Het was ook in deze periode dat hij door het Duitse tijdschrift kicker werd uitgeroepen tot Bundesliga's beste libero in 1995 en 1996, nadat hij in 1993 al hun prijs voor beste Bundesliga-middenvelder had gekregen - waarbij dat laatste nog opmerkelijker is omdat hij toen net uit Italië was teruggekeerd.
Daarom wist Sammer, in een tijd waarin Borussia Dortmund de dominante kracht in het Duitse voetbal was, zich te onderscheiden, zich te vestigen als een van de beste spelers ter wereld, en dat speelde een rol in zijn Ballon d'Or-zege in 1996.
Het EK van 1996
Het winnen van een internationaal toernooi is altijd goed voor je profiel. Stel je nu eens voor dat je dat doet met Duitsland, en dan ook nog in Engeland, nota bene.Dat is precies wat Matthias Sammer deed: hij speelde als libero in de driemansdefensie van Berti Vogts en werd de beste speler van het toernooi, terwijl de Duitsers in de finale Tsjechië met 2-1 versloegen en de trofee mee naar huis namen.
"Sammer was het hele toernooi magnifiek: hij gebruikte zijn vrije rol om achter de andere Duitse verdedigers op te ruimen en leek altijd op het juiste moment te komen om de bal weg te pikken bij aanvallers van de tegenpartij," zei de bekende voetbaljournalist Michael Cox in 2024 tegen de New York Times toen hij Sammers prestaties op dit toernooi herinnerde. "Hij gebruikte die vrijheid ook om in aanvallend opzicht door te schuiven, en dook op met de openingstreffer tegen Rusland in de groepsfase. Daarna, in de 2-1-zege op Kroatië in de kwartfinale, leverden zijn loopacties het strafschopgebied in beide goals op - eerst door een handsbal af te dwingen die leidde tot een penalty die door Jürgen Klinsmann werd benut, en later door een kopbal geblokt te zien worden en zelf de rebound binnen te tikken."
Deze overwinning en de erkenning als beste speler van het toernooi, in combinatie met het eerder genoemde succes in de Bundesliga, maakten Matthias Sammer nog nadrukkelijker de belangrijkste kandidaat voor de Ballon d'Or, die hij uiteindelijk ook won. Als je bedenkt dat, op het moment van schrijven, alleen Fabio Cannavaro en Sammers landgenoot Franz Beckenbauer - naast Sammer - de enige verdedigers zijn die de prijs hebben gewonnen, is het een enorme prestatie die veel vaker geprezen zou moeten worden.
Speelstijl
Sammer beschikte over de spelmakende kwaliteiten van een klassieke spelverdeler en de verdedigende kracht van een centrale verdediger. Daarnaast was hij een van de beste verdedigers als het ging om spel lezen. Hij liet een geweldige positionering zien en maakte meedogenloos gebruik van ruimtes, terwijl hij tegelijkertijd de afstanden tussen de linies van zijn team verkleinde tijdens balbezit van de tegenstander.Hij speelde vaak als een traditionele libero achter de centrale verdedigers, als een 'zes' zonder bal, en soms zelfs als een 'tien' in balbezit. De manier waarop hij voetbalde was enorm veeleisend op het gebied van techniek, mentaliteit en fysiek, maar hij kreeg dat allemaal voor elkaar op het allerhoogste niveau.
In veel opzichten was hij een perfect voorbeeld van de Duitse voetballer midden jaren 90, iets wat duidelijk terug te zien was in zijn latere jaren bij Borussia Dortmund. Iets wat veel mensen niet beseffen, is dat Sammer in 1998 stopte - twee jaar nadat hij het EK en de Ballon d'Or won, en een jaar nadat hij de UEFA Champions League won.
Daarom geldt: hoe ouder hij werd, hoe beter hij presteerde.
"Sammer was niet foutloos," zei Cox in 2024 tegen de New York Times. "Hij was deels schuldig aan de tegengoal tegen Kroatië en hij veroorzaakte de penalty in de finale tegen Tsjechië door Karel Poborsky neer te halen. De overtreding vond duidelijk buiten het strafschopgebied plaats, maar als de scheidsrechter een vrije trap had gegeven, had hij Sammer waarschijnlijk moeten wegsturen. Dat zou hem naast Roberto Baggio in 1994, Ronaldo in 1998, Oliver Kahn in 2002 en Zinedine Zidane in 2006 hebben gezet als spelers die misschien wel de beste waren op een toernooi, maar eindigden als de zondebok. Maar Sammer bleef staan en hij won zowel de prijs voor speler van het toernooi als de Ballon d'Or van 1996, waarbij hij Ronaldo met één punt versloeg. Alleen hij, Beckenbauer en Fabio Cannavaro hebben de Ballon d'Or gewonnen als verdediger, al was Sammer - net als Der Kaiser - zoveel meer dan slechts een verdediger."
Beter kun je het niet zeggen.