Het vergeten verhaal van Figo's mislukte transfer naar Italië
In het hedendaagse voetbal, met sociale media, mobiele telefoons en constante nieuwsvoorziening, lijkt het alsof werkelijk alles wat met spelers en clubs gebeurt, bekend wordt. Dat is misschien niet helemaal waar, maar het staat vast dat er tegenwoordig veel meer informatie beschikbaar is dan vroeger. Zo tekende Luis Figo in 1995 bij FC Barcelona en begon daarmee een succesvolle periode die uiteindelijk zou eindigen met een van de grootste "verraadsschandalen" in de voetbalgeschiedenis, toen hij in 2000 overstapte naar Real Madrid.
©
Luis Figo toen hij voor Real Madrid speelde
Figo bij Sporting
Figo begon zijn sportieve loopbaan als zaalvoetballer, maar op twaalfjarige leeftijd sloot hij zich aan bij de jeugdopleiding van Sporting Clube de Portugal. Daar genoot hij al snel een uitstekende reputatie, zowel binnen de club als bij de Portugese voetbalbond, die hem selecteerde voor het nationale elftal onder 16. In 1989 won Figo met het Portugese U16-team het Europees kampioenschap in die leeftijdscategorie. In het seizoen 1989-90, op slechts 17-jarige leeftijd, begon hij mee te trainen met het eerste elftal van Sporting en maakte hij zijn profdebuut.In 1991 won hij het wereldkampioenschap voor jeugdteams (U20) met Portugal, waar men begon te spreken over de "Gouden Generatie" van het Portugese voetbal, met onder anderen Rui Costa en Jorge Costa naast Figo. Vanaf het seizoen 1991-92 vestigde Figo zich als vaste waarde in het eerste elftal van Sporting - opvallend genoeg als centrale middenvelder in plaats van vleugelspeler, de positie waarmee hij later wereldberoemd werd.
De Portugees speelde als aanvallende middenvelder met veel beweeglijkheid, uitstekende passing, grote technische vaardigheid en een krachtig afstandsschot. Figo bleef de daaropvolgende jaren bij "Os Leões" (de Leeuwen), als vaste kracht in de basis en een prominente figuur in het Portugese voetbal, terwijl hij tevens werd opgeroepen voor het nationale elftal.
In die tijd was voetbal veel minder toegankelijk dan nu - scouting moest ter plaatse gebeuren, en er gold bovendien een limiet op het aantal buitenlandse spelers, waardoor clubs zeer selectief moesten zijn bij het aantrekken van buitenlanders. Daarom bleef Figo meerdere seizoenen bij Sporting, iets wat vandaag de dag onwaarschijnlijk zou zijn. Daar kwam nog bij dat de club uit Lissabon in de schaduw stond van Benfica en Porto, en dat Portugal zich niet kwalificeerde voor het WK van 1994, waardoor de internationale zichtbaarheid laag bleef.
Juve en Parma
In september 1994 speelde Sporting in de eerste ronde van de UEFA Cup tegen Real Madrid. Ondanks een totaalstand van 2-2 ging Los Blancos door dankzij de uitdoelpuntenregel. Figo maakte diepe indruk in Spanje, en enkele weken later nam Barcelona contact op met Sporting en de zaakwaarnemer van de speler om een transfer te bespreken. Het antwoord dat ze kregen, was echter dat ze te laat waren: de Portugese club had enkele dagen eerder al een akkoord bereikt met Juventus over een transfer van Figo.Er was destijds een betaling overeengekomen ter waarde van ongeveer 3,5 miljoen euro, aangezien Figo zich in zijn laatste contractjaar bevond. De voorovereenkomst hield in dat de jonge Portugees zich in de zomer van 1995 bij de Italianen zou aansluiten. Maar in februari van datzelfde jaar besloot Parma - destijds een van de financieel machtigste clubs in Europa - om, wetende dat het contract van Figo binnen zes maanden zou aflopen, Sporting te omzeilen en rechtstreeks contact op te nemen met de speler en zijn zaakwaarnemer om een akkoord te bereiken voor een transfer in de zomer.
De speler en zijn agent accepteerden het aanbod van Parma, dat aanzienlijk beter was dan dat van Juventus. In die tijd moest er nog steeds een opleidingsvergoeding worden betaald aan de club van herkomst, zelfs als het contract van de speler afliep. In dit geval kwam dat neer op ongeveer 2,5 miljoen euro. Toen Sporting lucht kreeg van de overeenkomst met Parma - en besefte dat dit een verlies van ongeveer één miljoen euro voor de club betekende - ontstond er een conflict tussen de speler en de club.
De afwikkeling
Toen de Italiaanse voetbalbond op de hoogte werd gebracht van de zaak, legden zij Figo een schorsing op van twee jaar waarin hij niet in Italië mocht spelen - een straf die destijds gebruikelijk was bij overtredingen van dit type. Juventus, dat ontstemd was over de manier waarop Figo en zijn agent hadden gehandeld, besloot daarop het akkoord met de club uit Lissabon te annuleren. Op dat moment mocht de Portugese speler dus twee jaar niet in Italië spelen en had hij bovendien een verstoorde relatie met Sporting, waardoor hij zich in een soort voetbal-limbo bevond.En precies op dat moment verscheen Barcelona ten tonele. In eerste instantie probeerde de Catalaanse club een overeenkomst te sluiten met Parma voor een huurperiode van twee jaar, zodat Figo na het aflopen van zijn schorsing alsnog naar Italië kon vertrekken. Uiteindelijk besloot Barça echter om rechtstreeks een akkoord te sluiten met de speler, wiens contract op het punt stond af te lopen, met Sporting - dat een vergoeding kreeg voor zijn opleiding - en met Parma.
In de overeenkomst met de Italiaanse club werden twee voorwaarden opgenomen: de eerste was dat Figo na twee jaar Barcelona mocht verlaten om bij Parma te tekenen als hij dat zelf wilde; de tweede was dat Parma een voorkeursoptie kreeg op Hristo Stoichkov - een optie die ze in de zomer van 1995 daadwerkelijk gebruikten.
Zo veranderde Figo, na een seizoen vol onderhandelingen en wendingen, van bestemming: zijn toekomst leek Italiaans te worden, maar uiteindelijk kwam hij in Catalonië terecht. De rest van Figo's verhaal is, zoals we weten, een stuk bekender.